پەرەپێدانی پڕۆژە بچووکەکان (Micro-enterprises) و کارە سەربەخۆکانی ناو ماڵ، یەکێکە لە کاریگەرترین ڕێگاکان بۆ کەمکردنەوەی بێکاری و گەشەپێدانی ئابووریی ناوخۆیی. بەڵام بۆ زۆرێک لە گەنجان، ژنانی دەستڕەنگین و کارسازانی لێهاتوو، نەبوونی سەرمایەی دەستپێک بۆ کڕینی ئامێر و کەلوپەل گەورەترین ئاستەنگە.
لە ساڵی 2026دا، سندوقەکانی پاڵپشتیی کارسازی و دامەزراوە دارایییەکان لە سەرتاسەری ناوچەکە بەرنامەی نوێیان بۆ دابینکردنی قەرز و ئاسانکاریی دارایی کەمسوود (٤٪) ڕاگەیاندووە. لەم ڕێبەرە بەسوودەی کارکورد (karkurd)، مەرجەکان، بەڵگەنامە پێویستەکان و هەنگاوەکانی وەرگرتنی ئەم ئاسانکارییانە بۆ کارخوازانی کوردستان دەخەینە ڕوو.
مەرج و قۆناغەکانی وەرگرتنی قەرزی پاڵپشتیی کارسازی لە ساڵی 2026
- هەبوونی بڕوانامەی لێهاتوویی یان فێرکاریی پیشەیی: بۆ وەرگرتنی زۆربەی ئاسانکارییە حکومی و نیمچە-حکومییەکان، پێویستە بڕوانامەی فەرمیی ڕاهێنانی پیشەییت هەبێت لەو بوارەی کە دەتەوێت کاری تێدا بکەیت (وەک خەیاتی، بەرهەمهێنانی خۆراک، دارتاشی، یان بەرهەمهێنانی دیجیتاڵی).
- ئامادەکردنی پلانی بزنس (Business Plan): پێویستە پیشانی لێژنەی هەڵسەنگاندن بدەیت کە پارەکە لە کوێ خەرج دەکەیت و چۆن داهات بەدەست دەهێنیت. دیاریکردنی جۆری کڕیاران و شێوازی فرۆشتن متمانەی سندوقەکە زیاد دەکات.
- دابینکردنی کەفیل یان گەرەنتیی باوەڕپێکراو: بە پێی بڕی قەرزەکە، دابینکردنی کەفیلی فەرمانبەر یان گرەنتیی بازرگانیی دیاریکراو مەرجێکی بنەڕەتییە بۆ دڵنیابوونەوە لە گەڕانەوەی قیستە مانگانەکان.
- بەکارهێنانی ڕاستەقینەی پارەکە لە پڕۆژەکەدا: گەورەترین هەڵە ئەوەیە کە قەرزی کارسازی بۆ خەرجیی تایبەتی یان گەشتکردن بەکاربهێنرێت. سندوقەکان بە شێوەی مەیدانی چاودێریی کارەکە دەکەن و ئەگەر پڕۆژەکە دەست پێ نەکات، قەرزەکە بە سوودی بازرگانیی گران لێ دەسەنرێتەوە.
خشتەی بەراوردی جۆرەکانی ئاسانکاریی دارایی بۆ کارسازی
| جۆری ئاسانکاری | ڕێژەی سوود (کارمەزد) | ماوەی گەڕاندنەوە | کەسی ئامانج |
|---|---|---|---|
| قەرزی کارەکانی ماڵەوە | ٤ لەسەد (قەرزی حەسەنە) | ٣ تا ٥ ساڵ | ژنانی سەرپەرشتیاری خێزان، گەنجانی خاوەن پیشە |
| ئاسانکاریی کارسازیی گوندەکان | ٦ لەسەد | ٥ تا ٧ ساڵ (لەگەڵ ٦ مانگ پشوو) | پڕۆژەکانی کشتوکاڵ، ئاژەڵداری و گەشتیاریی گوند |
| سندوقی کارسازیی ئومێد | ٤ تا ١٠ لەسەد | ٣ تا ٥ ساڵ | کارگە و وۆرکشۆپە بچووکە پیشەییەکان |
پوختەی کارکورد بۆ کارخوازانی کوردستان
وەرگرتنی قەرز تەنها سەرەتای ڕێگایە؛ سەرکەوتنی ڕاستەقینە لە دیسپلینی دارایی، کۆنتڕۆڵکردنی خەرجییەکان و فرۆشتنی کوالێتی بەرزدایە. ئەگەر بە پلانێکی ڕوون بچیتە پێشەوە، ئەم قەرزە کەمسوودە دەبێتە پەیژەیەک بەرەو سەربەخۆیی دارایی هەمیشەیی.